Nga Kristjan Pashollari5 Nën 2021 2.3k
Të tjera

Të drejtat shoqërore të gruas

Islami i dha gruas të drejta shoqërore të papara deri atëherë. Islami për të konfirmoi se kur të arrijë në pubertet dhe te ajo të shihen shenjat e pjekurisë dhe sjelljeve të shëndosha, pushojnë kompetencat e kujdestarit apo të autorizuarit mbi të, pa marrë parasysh a është babai apo dikush tjetër. Për atë, ajo gëzon të drejtën e manevrimit të plotë në çështjet e saja pronësore dhe personale.

Ahmed Ibrahimi në Librin "Dispozitat e sheriatit përkitazi me të drejtën civile"(1), thotë: "Vajza kur të arrijë vitet e pjekurisë, pa marrë parasysh se a është beqare apo e vejë dhe nuk jemi të sigurt në veten e saj, babai i saj apo dikush tjetër që e zëvendëson prej kujdestarëve, të afërmve që e kanë të ndaluar të martohen me të dhe të besueshmit që përkujdesen për të, e kanë obligim ta ruajnë tek ata edhe përkundër dëshirës së saj. Ndërkaq, nëse është beqare apo e vejë, ka hyrë në moshë dhe është e aftë dhe e ndershme, e sigurt në veten e vet, asnjë prej kujdestarëve të saj nuk ka të drejtë ta detyrojë të qëndrojë tek ai.”(2)
Po ashtu, Islami asaj ia njohu të drejtën e pranimit dhe refuzimit të atij i cili e kërkon atë të fejohet.
Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, thotë: "Kujdestari pranë vajzës nuk ka asnjë kompetencë." (Transmetojnë Buhariu dhe Muslimi)
Po ashtu thotë: "Gruaja e vejë është më kompetente për veten sesa kujdestari i saj, beqares i kërkohet leje për fejesë, e leja e saj është heshtja.”(3)
Është Hansa Binti Xhudham, të cilën babai i saj e martoi pa dëshirën e saj. Kjo ishte e vejë, shkoi te Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, dhe ai e anuloi martesën e saj. (Transmetojnë Buhariu dhe Muslimi)
Bile ajo ka të drejtë që personalisht të marrë pjesë në lidhjen e kurorës. Në dispozitat e sheriatit thuhet: "Për zbatimin e kurorës, kushtëzohet që çdonjëri prej bashkëshortëve të jetë i lirë, në moshën madhore dhe mentalisht i shëndoshë kur e vënë kurorën të dy apo me të autorizuarit, apo njëri prej tyre me të autorizuarin e tjetrit të jenë të pranishëm.”(4)
Islami e çliroi gruan dhe ia dha të drejtën që së bashkë me burrin të cilin e zgjedh, të ndërtojë familje të lumtur të cilën e rrethon dashuria dhe vazhdimësinë e së cilës e mbron mëshira dhe çdonjëri prej tyre në të gjen qetësi dhe prehje.
All-llahu i Lartësuar thotë: "Dhe nga faktet (e madhërisë së) e Tij është që për të mirën tuaj, ai krijoi nga vetë lloji juaj palën (gratë), ashtu që të gjeni prehje tek ato dhe në mes jush krijoi dashuri e mëshirë. Në këtë ka argumente për njerëzit që mendojnë." (Er-Rum: 21)
Kjo nënkupton se duhet bërë realizimi i të gjitha të drejtave në mes bashkëshortëve në suaza të dashurisë, dhe nëse dobësohet dashuria do të mbesin të drejtat e mbrojtura, si p.sh.: përkujdesi, butësia, mëshira, lindja (e fëmijëve), besimi dhe mendimi i mirë, bashkëpunimi në punë dhe preokupime, zbukurimi, kënaqja seksuale, relaksimi, xhelozia, ndarja me të mirë.

E drejta e mbikëqyrjes ia obligon çdonjërit prej bashkëshorëve d detyra mjaftë të rëndësishme:

- Burri ngarkohet me përgjegjësinë e mirëmbajtjes dhe furnizimit.
- Gruaja e ka obligim përkujdesjen ndaj fëmijëve dhe edukimin e tyre si dhe planifikimin e punëve të shtëpisë

E drejta e butësisë u takon të dy bashkëshortëve

All-llahu i Lartësuar thotë: " ... Çoni jetë të mirë me to ... " (En-Nisa: 19)
Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, thotë: "Më i miri prej jush është më i miri për familjen e vet, e unë jam më i miri prej jush për familjen time." (Transmeton Ibën Maxhe)

E drejta e mëshirës është për të dy bashkëshortorët

All-llahu i Lartësuar thotë: " ... Çoni jetë të mirë me to. Nëse i urreni ato, bëni durim, pse ndodh që All-llahu të japë shumë të mira në një send që ju e urreni ... " (EnNisa: 19)
Pejgamberi, sal-lall-llahu al ej hi ve sel-lem, thotë: "Nuk e braktis besimtari besimtaren nëse e urren prej saj një cilësi dhe ia pëlqen një tjetër." (Transmeton Muslimi)

E drejta e lënies së trashëgimtarëve është për të dy bashkëshortorët

All-llahu i Lartësuar thotë: "All-llahu krijoi për ju bashkëshorte nga vetë lloji juaj, e prej bashkëshortëve tuaja - fëmijë e nipa dhe ju furnizoi me (ushqime) të mira ... " (En-Nahl: 72)

E drejta e besnikërisë dhe mendimit të mirë u takon të dy bashkëshortëve

Pejgamberi, sal-lall-llahu alejhi ve sel-lem, thotë: "Ka xhelozi që e don All-llahu dhe xhelozi që e urren All-llahu. Xhelozia që e don All-llahu