Ishte një mbrëmje e zakonshme vjeshte kur burri i mesëm, tashmë i lodhur nga vitet, u ndesh krejt papritur me një figurë të harruar në kujtesën e tij – mësuesen e klasës së parë. Ajo, tashmë një grua e moshuar me flokë të argjendtë dhe me një buzëqeshje të qetë, qëndronte si një hije e bukur e së shkuarës. Zemra e tij u trazua. Ishte një takim i papritur, por një borxh i vjetër po trokiste në ndërgjegjen e tij. Ai iu afrua me ngurrim.
— Mësuese, a po më njihni? — e pyeti, duke zgjatur dorën me një përulësi që nuk ia njihte vetes.
Ajo e shikoi me sy të butë, por në fytyrë i lexohej hutimi:
— Më fal, bir, por nuk po të njoh.
Ai psherëtiu lehtë, si dikush që mban një barrë të gjatë dhe më në fund po guxon ta heqë.
— Si nuk më njihni!? Unë isha nxënësi juaj i shkollës fillore. Dikur, në një mëngjes të zakonshëm, një shokut tonë iu humbi ora e dorës. Dhe hajduti isha unë… Ju na urdhëruat të gjithë të ngriheshim në këmbë dhe të vendosnim duart mbi dërrasën e zezë. Zemra më rrihte si daulle. Frika më shtrëngonte fytin. Turpi më digjte. Nuk mund ta përfytyroja ç’do të ndodhte me mua nëse ju do ta gjenit orën në xhepin tim.
Ai heshti për një çast. Kujtimi i asaj dite ishte ende i gjallë, i freskët si plagë që nuk mbyllet kurrë. Pastaj vazhdoi:
— Papritur, ju bërtitët: “Tani të gjithë mbyllni sytë!”
Unë isha diku në mes të radhës. Kur erdhi radha ime, ju futët dorën në xhepin tim dhe e nxorët orën… Por asgjë nuk ndodhi. Nuk e përmendët emrin tim, nuk më turpëruat. Vazhdoni të kërkonit edhe te të tjerët, sikur s’kishte ndodhur gjë. Në fund ia kthyet orën pronarit të saj, pa asnjë fjalë tjetër.
Sytë e burrit u njomën teksa e tregonte. Zëri i tij dridhej nga emocionet e grumbulluara për dekada.
— Që atë ditë, mësuese, mësimi më i madh i jetës sime nuk ishte ai që më jepnit nga librat, por ai që më dhatë me heshtjen tuaj. Kuptova se turpi është i tmerrshëm për një fëmijë, por më e frikshme është të ushqesh turpin duke e ekspozuar para të gjithëve. Që nga ajo ditë, ndihesha sikur jetoja nën hijen mbrojtëse të virtytit tuaj. A më kujtoni tani?
Gruaja e moshuar uli sytë për një çast, sikur donte të shihte brenda shpirtit të saj. Pastaj foli me zë të butë, gati pëshpëritje:
— E kisha harruar që të nesërmen atë incident. Vetëm tani që më tregove, ma solli kujtimin. Dhe diçka dua të të them: kur ju thashë të mbyllnit sytë, edhe unë i mbylla të mitë. Nuk doja të dija se kush ishte fëmija. Nuk doja të krijoja paragjykim ndaj askujt. Sepse çdo fëmijë mund të gabojë, çdo shpirt i brishtë mund të joshet nga gabimi. Unë nuk doja t’ia vulosja përgjithmonë atë ditë mbi fytyrën e një nxënësi tim.
Një buzëqeshje e lehtë, me pak mall, iu shfaq në fytyrë.
— Më vjen mirë që sot, pas 48 vitesh, e kujtuam së bashku. Ndoshta koha e ka fshehur shumëçka, por virtytet nuk humbin kurrë. Ato mbeten, ashtu siç mbetën tek ti.
Dhe burri, tashmë me sy të njomur nga lotët e mirënjohjes, kuptoi se historia e jetës së tij nuk do të kishte qenë e njëjta pa atë mëngjes të largët, kur një mësuese e urtë zgjodhi heshtjen dhe drejtësinë, në vend të dënimit e turpërimit. / bota-islame.com
